YTÜ Rektör Yardımcımız Prof. Dr. Güleda Engin, COP31 kapsamında Habertürk canlı yayınında mikroplastik kirliliğinin deniz ekosistemleri ve insan sağlığı üzerindeki etkilerini değerlendirdi. TÜBİTAK desteğiyle yürüttükleri araştırmalardan bulgular paylaşan Engin, İstanbul’u çevreleyen denizlerde bazı noktalarda kilometrekare başına düşen mikroplastik sayısının 4 milyonu aştığını belirterek ileri arıtma teknolojilerinin önemine dikkat çekti.

Yıldız Teknik Üniversitesi (YTÜ) Rektör Yardımcımız Prof. Dr. Güleda Engin, COP31’den gerçekleştirilen Habertürk canlı yayınında Alihan Tok’un sorularını yanıtladı. Mikroplastik kirliliğinin boyutlarını, deniz ekosistemleri üzerindeki etkilerini ve su kaynaklarının korunması için geliştirilmesi gereken arıtma yöntemlerini anlatan Prof. Dr. Engin, plastik atıkların denizlerde birikerek besin zinciri yoluyla insanlara kadar ulaştığını ifade etti.

Plastik üretimi arttıkça kirlilik de büyüyor

Plastiklerin ucuz, kolay erişilebilir ve farklı alanlarda kullanılabilir olması nedeniyle günlük yaşamın hemen her alanında yer aldığını belirten Prof. Dr. Güleda Engin, dünya genelindeki plastik üretiminin 1950’lerde 2 milyon ton seviyesindeyken bugün 400 milyon tona ulaştığını söyledi. Plastiklerin doğada çok uzun süre bozulmadan kalabildiğine işaret eden Engin, bu malzemelerin denizlerde birikerek çevresel kirliliğe yol açtığını vurguladı.

Mikroplastiklerin deniz canlıları tarafından besin zannedilerek tüketildiğini belirten Engin, parçacıkların yüzeyinde oluşan biyofilmin canlıları yanıltabildiğini anlattı. Bu durumun deniz ekosistemleri ve besin zinciri açısından önemli bir tehdit oluşturduğunu kaydeden Engin, mikroplastiklerin deniz canlıları aracılığıyla insanlara kadar ulaşabildiğine dikkat çekti.

Mikroplastikler insan vücudunda da tespit ediliyor

Mikroplastik ve nanoplastiklerin insan sağlığı üzerindeki olası etkilerine ilişkin araştırmalara da değinen Engin, bu parçacıkların insan vücudunda farklı bölgelerde tespit edildiğini belirtti. Engin, mikroplastiklerin plasenta, kan ve beyin sıvısında bulunduğuna yönelik araştırma bulgularını hatırlatarak kirliliğin yalnızca deniz ekosistemleriyle sınırlı olmadığını ifade etti.

Geleneksel arıtma yöntemleri yeterli olmuyor

Su kaynaklarını kirleten mikroplastiklerin yanı sıra tarımsal ilaçlar ve kimyasal atıkların da önemli bir sorun oluşturduğunu belirten Engin, geleneksel arıtma yöntemlerinin bu kirleticilerin tamamını gidermekte yetersiz kaldığını söyledi.

“Şimdiki teknolojide mikroplastikler özelinde klasik sistemlerle kirliliği gidermemiz mümkün değil.” diyen Prof. Dr. Engin, arıtma tesislerinde ileri teknolojilerin kullanılması gerektiğini vurguladı.

TÜBİTAK destekli araştırmalarda denizlerdeki kirlilik ölçüldü

YTÜ bünyesinde TÜBİTAK desteğiyle yürüttükleri iki projeden söz eden Prof. Dr. Güleda Engin, araştırmalardan birinin İstanbul’u çevreleyen denizlerdeki mikroplastik miktarının belirlenmesine yönelik olduğunu aktardı. Araştırma kapsamında elde edilen bulgulara göre bazı bölgelerde kilometrekare başına düşen mikroplastik sayısı 4 milyonu aştı. Prof. Dr. Engin, özellikle sosyal aktivitelerin yoğun olduğu bölgelerde mikroplastik miktarının dikkat çekici seviyelere ulaştığını belirtti.

Arıtma tesislerinden denizlere ulaşan suyun içerdiği mikroplastik miktarına da dikkat çeken Engin, büyük miktarlarda arıtılmış atık suyun deşarj edildiğini ve arıtma süreçlerinde kirleticilerin tamamının giderilememesinin denizlerdeki kirliliği artırabildiğini ifade etti.

Bilimsel araştırmalar arıtma tesislerinde uygulamaya dönüşmeli

Mikroplastik kirliliğiyle mücadelede ileri oksidasyon yöntemleri ve membran teknolojilerinin kullanılabileceğini belirten Rektör Yardımcımız Prof. Dr. Engin, üniversitelerde geliştirilen bilimsel çözümlerin gerçek ölçekteki arıtma tesislerine aktarılmasının önemini vurguladı.

Araştırma sonuçlarının uygulamaya geçirilmesi ve ileri arıtma yöntemlerinin tesislerde hayata geçirilmesi gerektiğini söyleyen Engin, “Üniversitelerde yapılan çalışmaların sadece makaleler boyutunda kalmaması gerekiyor” dedi. Engin, mikroplastiklerin nehirlere ve denizlere ulaşmasının ardından bu suların yeniden kullanılması nedeniyle kirlilikle mücadelenin su kaynaklarının korunması açısından da önem taşıdığını kaydetti.

HaberTürk'ün COP31 yayınının tamamını izlemek için tıklayın.